Nhật: ngày càng nhiều người già chết trong cô đơn
Wednesday, April 07, 2010
TOKYO (TIME) - Vào thập niên 90, Taichi Yoshida, chủ một công ty nhỏ chuyên dọn nhà ở Osaka, Nhật, bắt đầu thấy nhiều mối của ông liên quan đến việc dọn nhà những người mới chết. Gia đình của người quá cố hoặc là quá sợ không muốn sờ vào vật dụng của người chết, hay người này chẳng có người thân để nhờ cậy.
Do đó ông Yoshida khởi sự một dịch vụ mới là chuyên dọn dẹp nhà cửa cho người vừa chết. Rồi sau đó, ông bắt đầu nhìn thấy một hiện tượng mới, những vết dơ màu đen, dầy, có hình dạng như thân người, đó chính là chất lỏng tiết ra từ xác chết bị phân hủy.
Những vụ này, ông hiểu ra là các vụ 'kodokushi,” hay là “chết cô độc.” Ngày nay, ông nhìn thấy rất nhiều, những cái chết như vậy chiếm khoảng 300 trong số chừng 1,500 vụ dọn dẹp mà công ty ông nhận lãnh mỗi năm. Những người chết một mình, nằm co quắp trên sàn nhà, bên cạnh đống quần áo nhăn nhúm hay chồng chén đĩa dơ, hay dưới các tấm khăn trải giường hoa hòe sặc sỡ, hay dựa vào tường. Cũng có khi, chỉ còn lại những khúc xương.

Một đội nhảy múa gồm các phụ nữcao niên(trung bình 66 tuổi) giúp tạo niềm vui cho đời sống tại Nhật. (Hình:Reuters)
“Ða số những người chết cô độc là những người bừa bãi, loại người khi lấy món gì ra không bỏ lại chỗ cũ; khi có gì hư hỏng họ không sửa chữa; khi mối quan hệ với người khác bị trở ngại, họ chẳng tìm cách hàn gắn.”
Tại Nhật, kodokushi, một hiện tượng lần đầu tiên được nói tới trong thập niên 80, nay đã trở nên thông thường. Năm 2008, tại Tokyo có hơn 2,200 người tuổi trên 65 chết trong cô đơn, theo thống kê của sở An Sinh Xã Hội và Y Tế Công Cộng thành phố. Những người này, đa số là đàn ông trong tuổi 50 và số người lớn tuổi ở quốc gia này đang ngày càng tăng nhanh chóng.
Hiện nay, cứ 5 người Nhật thì có một người hơn 65 tuổi; sang đến năm 2030, tỉ lệ này sẽ là một phần ba. Với số người cao niên ngày càng ít sống chung với gia đình và sự thiếu hụt nhà dưỡng lão trên toàn quốc, nhiều người già hiện đang sống một mình.
“Có huyền thoại cho rằng người già ở Nhật sống dưới mái nhà có ba thế hệ, nhưng điều này không còn đúng nữa,” theo lời Takako Sodei, một chuyên gia về người cao niên tại đại học Ochanomizu University ở Tokyo.
Cuộc suy thoái kinh tế kéo dài hai thập niên ở Nhật cũng góp phần tạo ra vấn đề này. Nhiều công ty Nhật khởi sự tái cấu trúc và cho nhân viên nghỉ bớt, một điều còn kéo dài cho đến nay. Ðiều này cũng làm cho nhiều người đàn ông Nhật, chăm chỉ làm việc và chưa bao giờ lập gia đình, phải nghỉ hưu sớm trong sự cô đơn.
“Thế giới của họ bỗng nhiên tan biến,” theo lời Scott North, một nhà xã hội học tại đại học Osaka University. “Công ty từng là tất cả trong đời sống của những người này, cho họ vai trò trong xã hội, tất cả những gì họ nhận thấy về chính mình đều nằm trong cấu trúc của công ty.”
Và nay khi không còn công việc, khi phải về hưu sớm, họ thường sống kín đáo lặng lẽ trong các căn chung cư, đôi khi cũng chẳng buồn mang rác đi đổ.
“Nếu bạn sống một mình, thì cũng có nhiều khả năng sẽ chết một mình,” theo lời Yoko Yokota, phụ tá quản lý một khu nhà dành cho người cao niên ở Tokyo. (V.Giang)