McCain trước gánh nặng đảo ngược tình thế
trong tháng cuối cùng trước bầu cử
Sunday, October 05, 2008
WASHINGTON - Một tháng trước ngày bầu cử 4 tháng 11 năm 2008, các thăm dò dư luận cho bếit Obama đang hơn McCain về mức ủng hộ của cử tri toàn quốc trên 6% và quan trọng hơn nữa là đang dẫn trước ở hầu hết các tiểu bang được coi là những chiến trường sẽ định đoạt kết quả về số phiếu cử tri đoàn.
Theo nhận định của các quan sát viên, nếu McCain không có phương cách gì hiệu quả để đảo ngược tình thế, hoặc nếu không có một chuyển biến bất ngờ nào từ nay đến ngày bầu cử thì có thể coi như Barack Obama sẽ là người da đen đầu tiên vào ở tòa Bạch Ốc. Trong hoàn cảnh hiện hữu, những khả năng của McCain sẽ rất giới hạn.
Cuộc khủng hoảng tài chính đã là một thời cơ đặc biệt để Obama được dân chúng hy vọng là người sẽ đối phó với tình hình kinh tế có hiệu quả hơn. Thật ra thì chưa ứng cử viên nào có chứng cứ cụ thể để khẳng quyết điều này. Cả Obama và McCain đều đã vận động Quốc Hội ủng hộ biện pháp cứu nguy tài chính, có thể là McCain còn hoạt động tích cực hơn, nhưng thất lợi của ông ở chỗ, là người Cộng Hòa, ông không thể xóa bỏ ấn tượng của mọi người về một chính sách có lẽ giống như Tổng thống Bush.
Bây giờ cuộc tranh luận duy nhất giữa hai ứng cử viên Phó Tổng thống đã xong và cà hai bên đều hài lòng với kết quả, nhưng như thế cũng có nghĩa là cuộc tranh đấu ra sao chỉ hoàn toàn tùy thuộc nơi McCain và Obama. Ngày Thứ Ba sắp tới là cuộc tranh luận thứ nhì và sẽ mang tính cách quan trọng hơn lần trước vì mỗi người đều cần phải xác định được vai trò lãnh đạo của mình và đồng thời phủ nhận đối thủ.
Các cố vấn của McCain cho biết Thượng Nghị Sĩ Arizona sẽ phải tăng cường sức tấn công, nhắm phê phán Obama về thành tích biểu quyết tại Quốc Hội, về những quan điểm mang nhiều tính rủi ro và kể cả về con người ông ta.
Ngược lại, các cố vấn của Obama cho biết lập luận của ông sẽ nhấn mạnh vào điểm McCain không thể nào có viễn kiến chính trị và kinh tế khác với Tổng thống Bush. Mở một mặt trận mới, hôm Thứ Bảy Obama lên tiếng mạnh mẽ chỉ trích dự án bảo hiểm y tế của McCain là sẽ buộc hàng triệu dân chúng Mỹ lâm vào tình trạng khó khăn. Trong bài nói chuyện dài 40 phút tại một công viên chói nắng bên bờ biển ở Newport Beach, Virginia, ông đã trình bày chi tiết trước hàng ngàn người về dự án bảo hiểm y tế của mình.
Những người Dân Chủ rất lạc quan về chiến thắngsắp đến, tuy nhiên không tránh khỏi âu lo là liệu Obama có giữ vững được ưu thế như vậy trong một tháng sắp tới hay không. Ngược lại những người Cộng Hòa lo lắng mọi chuyện có thể vượt khỏi tầm tác động của họ, nhưng vẫn rất hy vọng vì McCain là người đã từng xoay chuyển được tình thế như ở thời kỳ bầu cử sơ bộ trước đây. Và cả hai bên đều hiểu rõ là bất cứ điều gì cũng có thể xảy ra.
Chris Redfern, Chủ tịch đảng Dân Chủ Ohio, nói: “Chúng tôi rất vững tin, nhưng không phải là quá đáng”. Ông cho rằng cuộc khủng hoảng tài chính là khiếp đảm cho nước Mỹ nhưng lại là lợi thế chính trị ngàn năm một thuở cho Obama.
Chủ tịch đảng Cộng Hòa South Carolina Katon Dawson tuyên bố: “Tôi lo ngại cho McCain lúc này, nhưng chớ nên coi rằng ông đã thua. Ông ta là một chính trị gia có lúc ẩn mình như con cá sấu”.
Mới 4 tuần trước, sau Đại Hội đảng Cộng Hòa và trong sự đón nhận hào hứng của mọi người với nữ ứng cử viên Phó Tổng thống, các thăm dò dư luận cho thấy McCain ngang ngửa với Obama. Nhưng qua vụ khủng hoảng tài chính, vị thế của McCain đã xuống nhiều. Một vài vấp váp của Palin với truyền thông cũng khiến những người ủng hộ Cộng Hòa lo ngại hậu quả, tuy nhiên qua cuộc tranh luận với Biden bà đã tạo lại được niềm tin và sự phấn khởi cho họ.
Ban vận động của McCain tin rằng phương cách tốt nhất là làm cho cử tri thấy không thể chấp nhận được Obama. Tuy vậy McCain không thể đi quá xa theo hướng này vì có thể phản ứng ngược làm mất cảm tình của cử tri. Việc ấy phải để cho những nhóm khác, và cũng không quên là trong số đó có Palin.
Hôm Thứ Bảy nói chuyện tại Colorado, bà Palin tuyên bố: “Đối phương của chúng toi là người dường như không quan niệm được đầy đủ về nước Mỹ, đến mức ông ta thân mật với những kẻ khủng bố muốn tấn công chính đất nước mình”. Bà muốn ám chỉ Jeremiah A. Wright Jr. và William Charles “Bill” Ayers. Wrights là mục sư đã rao giảng những lời chống nước Mỹ và Obama từng là thành viên trong giáo hội này. Ayers là lý thuyết gia, người sáng lập nhóm quá khích Weather Undergound hoạt động mạnh trong thời gian những năm 1960 và 1970, hiện nay làm giáo sư phân khoa Giáo dục trường Đại học Illinois ở Chicago. Ban vận động của McCain cũng đã từng tố cáo quan hệ của Obama với Antoin 'Tony' Rezko, một nhà thầu xây dựng lớn đã bị kết án về tội gian lận.
Ban vận động của Obama gọi những lời của bà Palin là “vô vọng và đả kích sai sự thật nhằm đánh lạc dư luận cử tri đang chú ý đến đề tài kinh tế”.
Tom Rath, đại biểu New Hampshire tham dự Đại Hội đảng Cộng Hòa cho rằng “McCain cần phải trình bày rõ hơn nữa về sức mạnh của ông và cho dân chúng thấy vì sao họ yêu quý ông. Ông phải cho cử tri hiểu rõ là nên và cần bỏ phiếu cho ông. Ông chưa làm đủ điều ấy”.
Còn theo lời Steve Grossman, cựu Chủ tịch đảng Dân Chủ ở Massachusetts: “Obama cần mở thêm cánh cửa để cử tri thấy rõ khía cạnh ông là một con người như đã được đa số quần chúng mến mộ và ủng hộ”.
Nhưng có` một đề tài khác mà không ai muốn nói ra và John McCain chắc chắn không để ban vận động của mình đề cập tới, đó là vấn đề chủng tộc. Người ta vẫn hoài nghi rằng cái gọi là hiệu ứng Bradley (Bradley effect, cũng gọi là Wilder effect) có thể sẽ tác động đến kỳ bầu cử này. Đây là kinh nghiệm ghi nhận được về khác biệt giữa thăm dò dư luận và kết quả bầu cử, qua những lần có sự đối đầu giữa một ứng cử viên dân da trắng và một ứng cử viên dân da màu. Năm 1982, Tom Bradley, dân da đen, cựu Thị trưởng Los Angeles, thất cử trong cuộc tranh cử Thống đốc California măc dầu theo thăm dò dư luận thì Bradley có sự ủng hộ hơn tới 10%.
Một cách giải thích về hiện tượng này là do có một số cử tri da trắng khi được hỏi ý kiến đã tránh không muốn nói đúng dự định riêng của mình vì sợ bị chỉ trích phiền nhiễu. Mặc dầu ngày nay vấn đề phân biệt màu da đã giảm bớt nhưng không ai có thể quyết đoán về mặt tình cảm tác động đến cử tri trong việc bỏ lá phiếu sẽ ra sao. Vì vậy chưa hẳn những thăm dò dư luận ở kỳ bầu cử sắp tới sẽ cho thấy là chính xác.
McCain sẽ không thể nào đắc cử nếu không thắng ở đa số các tiểu bang mà Bush đã thắng năm 2004. Nhưng hiện nay theo thăm dò dư luận thì ông lại chỉ ở vị trí ngang ngửa tại ít nhất là 10 trong số tiểu bang đó - Colorado, Florida, Indiana, Iowa, Missouri, New Mexico, Nevada, North Carolina, Ohio và Virginia. Ban vận động của Obama có ngân quỹ dồi dào hơn nên có tổ chức cơ sở vững hơn và quảng cáo vận động nhiều hơn.
Ngược lại ban vận động của McCain hy vọng và còn đang cố gắng tranh chấp ở 5 tiểu bang mà John Kerry thắng năm 2004: Pennsylvania, Wisconsin, Minnesota, New Hampshire và Maine. Hôm Thứ Năm, ban vận động của McCain rút bỏ Michigan sau khi thăm dò dư luận cho biết thua kém tới gần 10%, và để dành tài nguyên cho những nơi khác. John Kerry chiếm 17 phiếu đại biểu cử tri đoàn ở đây năm 2004 nhưng Michigan đã là mục tiêu tranh thủ hàng đầu của McCain vì ông từng được sự ủng hộ mạnh mẽ trong các kỳ bầu cử sơ bộ năm 2000 và năm nay. Đảng bộ Cộng Hòa Michigan phản đối quyết định bỏ rơi của ban vận động và nói rằng McCain vẫn có nhiều triển vọng thắng ở tiểu bang này. (HC)